NS-station Lelystad Centrum is definitief een rijksmonument. De periode waarin bezwaar kon worden gemaakt tegen het besluit van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap is verstreken. Daarmee is de monumentenstatus officieel.
Het station werd vorig jaar al door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) voorgedragen als rijksmonument. Die voordracht maakte deel uit van een selectie van bijzondere bouwwerken uit de periode 1965 tot 1990, de zogenoemde post-65-objecten. Na de inspraakprocedure is de aanwijzing nu definitief.
Eerste zichtbare rijksmonument
Met de monumentenstatus krijgt Lelystad voor het eerst een bovengronds rijksmonument dat voor iedereen zichtbaar en toegankelijk is. De gemeente had al twee archeologische rijksmonumenten: een scheepswrak in het IJsselmeer en een prehistorische akker bij Swifterbant.
[storytelling:Picture:163666410]
Het station werd in 1988 geopend door koningin Beatrix en geldt als een bijzonder voorbeeld van naoorlogse architectuur. De Rijksdienst roemde eerder onder meer het opvallende glazen parapludak, het verhoogde spoor en de kleurrijke staalconstructie. In 1989 ontving het station daarvoor al de internationale Brunel Award.
Geen standaard station
Volgens de Rijksdienst markeert station Lelystad Centrum een keerpunt in de Nederlandse stationsarchitectuur. Na jaren waarin vooral sobere en functionele stations werden gebouwd, koos de NS weer voor een gebouw met uitstraling. Architect Peter Kilsdonk ontwierp daarom geen standaard vervoersgebouw, maar een herkenbaar stadsicoon. Bij de opening sprak de NS zelfs trots over haar eigen 'Crystal Palace'.
Het station is een schoolvoorbeeld van de zogenoemde hightecharchitectuur uit de jaren tachtig. De 143 meter lange glazen overkapping laat veel daglicht binnen en rust op een slanke stalen vakwerkconstructie. Glas, staal en zichtbare techniek bepalen het uiterlijk van het gebouw.
[storytelling:Picture:41295776]
Een kleurrijk geheel
Ook de techniek maakt bewust deel uit van het ontwerp. Constructeur László Vákár werkte samen met Kilsdonk aan het station. De draagconstructie is rood, de regenwaterafvoer blauw, de verlichting en luidsprekers groen en de leidingen wit. Zo kregen technische onderdelen niet alleen een praktische, maar ook een esthetische functie.
Een van de opvallendste details is de zogeheten 'vlinderdaskolom'. Die constructie zorgt ervoor dat het glazen dak bij warm weer kan uitzetten zonder schade op te lopen. Volgens Vákár begon het ontwerp als een eenvoudig kruis, totdat Kilsdonk voorstelde er een vlinderdas van te maken.
Verbouwing kan doorgaan
De monumentenstatus heeft geen gevolgen voor de geplande opknapbeurt van het station. Gemeente Lelystad, NS en ProRail willen de komende jaren onder meer de stationshal vernieuwen en nieuwe fietsenstallingen aanleggen. Bij de plannen moet wel rekening worden gehouden met de monumentale waarde van het gebouw.
De gemeente Noordoostpolder krijgt een nieuwe jeugdburgemeester. Lisa Brand uit Emmeloord is gekozen uit negen kandidaten. “Ik vind het een eer om jeugdburgemeester te zijn!" Maandag wordt ze voor een jaar geïnstalleerd en krijgt zij de ambtsketen omgehangen.
Om kinderen enthousiast te maken voor het ambt, maakte de gemeenteraad voor de basisscholen een lesbrief over de gemeente. Negen kandidaten meldden zich vervolgens aan. Zij presenteerden donderdag op het gemeentehuis hun plannen.
Inzetten voor kinderen
Een selectiecommissie bestaande uit een raadscommissielid, de huidige jeugdburgemeester Tom van der Linde en burgemeester Roger de Groot verkoos Lisa. Zij mag het komende jaar adviezen uitbrengen aan de gemeente rond dingen die kinderen aangaan. Ook krijgt ze een eigen project om haar idee voor de Noordoostpolder te realiseren.
Brand zegt zich in te willen zetten voor kinderen in de Noordoostpolder, zodat bijvoorbeeld ook zieke kinderen leuke activiteiten kunnen doen. Ook vindt ze het belangrijk dat er meer gastlessen en buitenlessen komen om meer te bewegen.
Noordoostpolder heeft vanaf mei 2015 een jeugdburgemeester. Yfke Osinga vervulde de functie als eerste. Zij benaderde de gemeente met de vraag of een jeugdburgemeester een goed idee zou zijn voor Noordoostpolder. Vorig jaar werd Tom van der Linde verkozen. Hij draagt nu dus het stokje over aan Lisa Brand.
In Almere zijn twee nachten op rij scooters geroofd onder bedreiging van wapens. Dat meldt de politie. In beide gevallen werden ook persoonlijke eigendommen gestolen.
In de nacht van vrijdag op zaterdag werden een jongen en een meisje van hun scooters beroofd. Dit gebeurde bij een skatebaan aan de Evenaar in Almere Buiten-Hout. De twee werden rond 01.00 uur benaderd door een groep van vier tot vijf personen op scooters. Ze reden op het tweetal af en bedreigden hen met messen. De beide scooters van het tweetal werden afgepakt, evenals wat persoonlijke spullen.
Een nacht eerder reed een Almeerse vrouw rond 02.00 uur op haar scooter op het Spoorbaanpad, ter hoogte van het Helen Parkhurst, toen ze twee jongemannen op het fietspad zag staan. Zij blokkeerden de weg en de vrouw moest stoppen. Toen de daders dichterbij kwamen, probeerde ze weg te rijden, maar dat lukte niet. Een van de twee daders richtte een vuurwapen op het slachtoffer, waarop ze haar scooter en persoonlijke spullen moest afgeven. Daarna gingen de daders er op haar scooter vandoor.
De politie onderzoekt beide berovingen en roept getuigen of mensen met informatie op om zich te melden.
In Lelystad worden dit weekend de Groene Velden Dagen gehouden in de wijk Groene Velden. Zeven groene bedrijven openen hun deuren om te laten zien dat alles duurzamer kan.
Voor bezoekers zijn er rondleidingen en er zijn activiteiten voor kinderen. Zo kunnen bezoekers een rondleiding doen in wijngaard El Placer en ze kunnen wandelen in de keramiektuin van atelier de Groene Weide. Ook kunnen allerlei streekproducten worden geproefd, zoals bijvoorbeeld wijn en olijfolie, fruit en jam. Verder is een kruidentuin te bezichtigen en kunnen kinderen paarden knuffelen en wassen.
Hard werken in Groene Velden
Mede-organisator Lidwien Vos de Wael van de Groene Velden Dagen is trots op de wijk waar het evenement voor de 23e keer gehouden wordt. "Je hebt de vaste klanten, die komen altijd en die weten wat er te doen is. Er komen ook ieder jaar nieuwe bezoekers bij, die zich verwonderen over wat er hier allemaal te doen en te zien is."
De Groene Velden begon ooit als wijk met ondernemers die kleinschalige producten maken. Inmiddels is de wijk steeds meer aan het veranderen in een gewone woonwijk. Veel inwoners zijn vertrokken of met pensioen. Toch ziet Lidwien Vos de Wael de toekomst positief. "Er komen af en toe nieuwe mensen bij. En dan moet je weten dat als je hier komt wonen en ondernemen dat het hard werken is. Het is een werkparadijs."
Het zijn redders in nood, de mensen van de bergingsbedrijven, zeker bij de extreme temperaturen van de laatste dagen. Zij voeren het hitteprotocol van Rijkswaterstaat uit: gestrande weggebruikers worden zo snel mogelijk van de weg gehaald en naar een veilige locatie met voorzieningen gebracht.
"De pechgevallen die we nu tegenkomen zijn niet heel erg afwijkend van de rest van het jaar, alleen de omstandigheden zijn veel meer prangend", legt Mischa Bartels uit. Hij is berger bij Delta Berging. Het bedrijf met vestigingen in Almere, Lelystad en Emmeloord verzorgt zo'n beetje alle bergingswerkzaamheden in Flevoland.
In de volle zon
"Je moet er nu echt rekening mee houden dat mensen die op de vluchtstrook staan te wachten, in de volle zon en op heet asfalt staan. Ik heb gekoeld water en een parasol voor ze. En als het echt nodig is, zet ik ze in de cabine van mijn auto met airco. Mensen zijn over het algemeen wel erg blij om ons te zien. Wij zijn natuurlijk een deel van de oplossing. Als wij er zijn dan weten ze: nu komt het goed."
[storytelling:Picture:163666414]
De meters in het bergingsvoertuig van Bartels geven 38 graden Celsius aan. We rijden een middagje mee, maar op de snelwegen van Flevoland is het rustig. Bartels krijgt wel een melding van een gestrande auto in een woonwijk van Lelystad. Daar staat een echtpaar uit Alkmaar met een auto met een elektronisch probleem.
Prima geregeld
"De Wegenwacht was er binnen twee minuten, maar kon niets doen", leggen de gedupeerden uit. "En de berger was er ook heel snel, super." De auto wordt opgeladen, het echtpaar gaat mee in de cabine en er wordt koers gezet naar het hoofdkwartier van het bergingsbedrijf. "We krijgen hier vervangend vervoer, allemaal prima geregeld", aldus het echtpaar dat met wat vertraging de terugreis naar huis begint.
Niet alleen mensen die met pech aan de kant van de weg staan, hebben last van de hitte. Ook voor Bartels en zijn collega's zijn het zware dagen. "Die hoge temperaturen en de zon maken het wel heel zwaar. Ik heb dus veel water bij me."
[storytelling:Picture:163666413]
Water heeft Bartels een uurtje later zeker nodig. Hij heeft net een auto van een betonblok getakeld. "Je moet inventief zijn bij dit werk, en flexibel. Dit was een lastig klusje, maar het is gelukt." Als de auto op de vrachtwagen staat, zet Bartels zijn helm af. Met een hevig bezweet hoofd zegt hij: "Eerst even wat drinken, want bij 40 graden is dit best pittig werk."
Een bestelbus is zaterdagochtend zwaar beschadigd in een sloot beland na een botsing met een personenauto op de kruising van de Zuidwesterringweg (N713) en de Karel Doormanweg bij Tollebeek.
Door de klap sloeg de bestelbus over de kop en kwam in de naastgelegen sloot tot stilstand. Ambulancepersoneel heeft de inzittenden van beide voertuigen nagekeken.
Ondanks de forse schade hoefde niemand naar het ziekenhuis. Volgens de hulpdiensten bleef het bij enkele schrammen voor de inzittenden.
Weg tijdelijk afgesloten
Na het ongeval werd de Karel Doormanweg van en naar Urk enige tijd afgesloten voor het verkeer. Een bergingsbedrijf heeft zowel de bestelbus als de personenauto afgesleept.
De oorzaak van het ongeluk is niet bekend.
[carousel:142535952]
De storing aan de Houtribbrug bij Lelystad is rond 14.00 uur verholpen. Hierdoor komt het verkeer op de Markerwaarddijk tussen Lelystad en Enkhuizen weer op gang.
Rijkswaterstaat constateerde de storing rond 12.30 uur. De brug stond op dat moment open en kon niet mee naar beneden, liet een medewerker van Rijkswaterstaat weten.
Er was toen nog niet bekend hoe lang de storing zou duren en weggebruikers klaagden over gebrekkige informatie.
Donderdag kampte de brug ook al urenlang met een storing. Toen kon het beweegbare brugdeel niet omlaag, vanwege de hitte. Vrijdag bleven alle bruggen in de provincie dicht. Toen was het code rood.
Landelijke storing
Rond 16.15 uur ontstond bij Rijkswaterstaat ook een landelijke storing. Daardoor zijn er problemen met de bediening van bruggen, sluizen en tunnels in heel Nederland. Ook kunnen op snelwegen tijdelijk geen rode kruizen worden geplaatst.
Volgens Rijkswaterstaat staat deze storing los van de problemen die eerder op de dag speelden bij de Houtribbrug. Die storing was rond 14.00 uur al verholpen.
Een reddingsactie voor een jong reetje is vrijdagavond verdrietig geëindigd. Het gebeurde aan de bosrand bij het Everloo in Lelystad. De brandweer haalde het dier uit een sloot, nadat het daar niet meer zelfstandig uit kon komen.
Rond 22.45 uur kwam de melding binnen. Volgens de brandweer lag de jonge ree in het water en wist het zijn kop nog maar net boven het wateroppervlak te houden. Zelf uit de sloot komen lukte niet meer.
Het reetje was eerder op de avond ontdekt door kinderen die in de omgeving op zoek waren naar een kat, vertelt een fotojournalist die op de plek was. Volgens omstanders liep de moeder van het dier nog in de buurt.
[storytelling:Picture:163012188]
Ernstig gewond
De brandweer haalde het dier uit het water met het plan om het aan de overzijde van de sloot weer in veiligheid te brengen. Tijdens de reddingsactie bleek dat het reetje er veel slechter aan toe was dan eerst werd gedacht.
Volgens de brandweer had het dier twee gebroken poten en verkeerde het in een zeer slechte conditie. Daarom werd besloten het reetje uit zijn lijden te verlossen.
Ongeveer 2.000 huishoudens in Emmeloord-Zuid zaten urenlang zonder stroom deze zaterdag. Dat meldt netbeheerder Liander.
De storing werd rond 10.00 uur ontdekt. Het ging om problemen in het 'middenspanningsnet', waardoor ongeveer veertig straten geen elektriciteit hadden. "Met deze hitte gebeurt dat vaker dan normaal", zegt een woordvoerder.
Weinig last
Omwonenden zeiden weinig last te hebben van de stroomstoring. Het is zaterdag niet zo warm als vrijdag, dus verkoeling is niet nodig. En het bezoek aan de wasstraat kan ook wel uitgesteld worden tot vanmiddag, zegt één van de bewoners van de wijk De Zuidert.
Onder meer de supermarkt Poiesz had de deuren tijdelijk gesloten. De brandweer werd opgeroepen voor een liftopsluiting in verzorgingshuis Talma Hof, maar dat bleek loos alarm. Wel was de noodstroom uitgevallen.
Tot middaguur
Iets voor 12.00 uur gingen de lampen in het verzorgingstehuis het weer doen en deed ook de lift het weer. Liander heeft de 2.000 huishoudens gefaseerd weer aangesloten op de stroom. De laatste vier straten waren pas laat in de middag aan de beurt: naar verwachting is de stroom daar vanaf 17.45 uur weer hersteld.
De wielersport in Nederland is razend populair. Het aantal wielrenners, mountainbikers en gravelbikers is sinds 2023 van één naar 1,5 miljoen gestegen. Bij Wielervereniging Noordoostpolder is er sprake van een toename, maar zou het bestuur het aantal leden sneller willen zien groeien. "Het gaat gestaag omhoog. We proberen natuurlijk aanwas te krijgen", aldus voorzitter Gert Elschot.
Van FTC naar NOP
Een stap in de goede richting werd vorig jaar gezet. De vereniging stond vroeger bekend als FTC Marknesse. Dat was jarenlang een groot succes, maar mede door het coronatijdperk daalde het ledenaantal.
Voorzitter Gert Elschot heeft samen met secretaris Gerard Top de draad weer opgepakt. "We hebben de naam aangepast, want de leden komen natuurlijk uit verschillende dorpen en niet alleen uit Marknesse."
[storytelling:Picture:163012200]
Groeien
Om weer op het oude aantal leden te komen zal wel even duren. De vereniging wil in ieder geval dat het snel groeit. Maar hoe gaan ze daarvoor zorgen? "Zorgen dat je persoonlijke aandacht hebt voor mensen", aldus Top.
Daarbij is het belangrijk om de deelnemers tips te geven en ze een stapje verder te laten komen. Ook is het volgens Elschot belangrijk dat de vereniging zich laat zien. "Dat is gewoon de publiciteit zoeken en blijven rammelen aan die bel."